Basketbol Gelişim Merkezi

Tasarım
Teğet Mimarlık

Proje Ekibi
Mehmet Kütükçüoğlu, Ertuğ Uçar, Ece Ünübol, Ethem Aybar, Hande Ciğerli, Tuberk Altuntaş, Onur Akın, Seda Kumru, Banu Aktaş, Deniz Dilan Kara, Nazlı Ünsal, Mehmet Kaymaz, Yıldırım Erbaz, Mehmet Erdönmez, Beyza Günaydın, Canan Acar, Rumeysa Tıpırdamaz, Yağız Ateşoğlu, İrem Sümer, Cem Ayyıldız

Proje Yöneticileri
Ece Ünübol, Tuberk Altuntaş, Hande Ciğerli

İşveren
Türkiye Basketbol Federasyonu

Ana Yüklenici
MBD İnşaat

Peyzaj Projesi
CAPS 

Uygulama Projesi
TEĞET

Aydınlatma Tasarımı
UKON

Grafik Tasarım
POMPAA

Statik Projesi
Ural Mühendislik

Mekanik Projesi
Okutan Mühendislik

Elektrik Projesi
Yurdakul Mühendislik

Altyapı Projesi
Diyap Mühendislik

Akustik Danışmanı
Mezzo 

Yangın Güvenlik Danışmanı
Ethos

Tamamlanma Tarihi
2024

Toplam İnşaat Alanı
150.000 m2

Fotoğraflar
Egemen Karakaya

Basketbolun, sahadan sokağa ve meydanlara doğru genişlediği bir program ve mekan kurgusu taşıyan, TEĞET tasarımı Basketbol Gelişim Merkezi; şehrin çeperinde yer alan mega-ikonik spor yapılarında görülen içe dönük kurguların aksine, bağlam ve program etrafında gelişen anonim bir mimari yaklaşım ile spora dair farkındalığın ve katılımın artacağı yeni bir zemin sağlıyor.

Basketbol Gelişim Merkezi (BGM), tarihi İstanbul Surları’nın Yedikule Hisarı’nın önünde Marmara Denizi’ne kavuştuğu köşede, Balıklı Rum Hastanesi Kampüsü ve sur hattı arasında yer alıyor. İçinde bulunduğu bağlamdan güçlü bir referans alan bir basketbol yerleşkesi olan BGM; avlular, meydanlar ve organik bir ulaşım ağının etrafında örgütlenen Balıklı Rum Hastanesi’nin oluşturduğu doğu-batı gridine tutunuyor. BGM’nin odağında ana salon bulunuyor. Bu odak etrafındaki mekanlar, üstlendikleri çeşitli işlevlerle kıvrılan bir iç sokağın üzerine diziliyorlar. Sıkı plan örüntüsü, zamanla keşfedilen, kendisini yavaşça açan bir yerleşim doğuruyor. Yedi ayrı kütle, dört ila yirmi bir metre uzunluğundaki saçak yükseklikleriyle, yekpare sıva bir kabukla tarihi surların karşısında uzanıyor. 

Aralarına aldıkları sokaklar, meydanlar ve yeşil alanlar ile ileri geri oynayan kütleler ve bunların üzerlerini örten, alçaklı yüksekli çatılar, uzun cadde silüetinin ağırlığını kırıyor. Öte yandan surların karşısında mütevazı şekilde yükselen çatılar dizisi, teknik ekipmanlar için gerekli hacimleri sağlıyor. İç ve dış cepheler dengeli bir ifade kazanırken, korunaklı iç sokak ve ikinci bir zemin katmanı olan portiko, üst kotu kademelenen kütleler arasında bir geçiş yaratıyor; hem biçimsel hem de işlevsel olarak. Cephe ve plandaki bu ifade, bugün spor yapısı denince akla ilk gelen; şehirlerin periferisinde, çevresi ile ilişkilenmesi zayıf, içe dönük, bulunduğu yere kendi kurallarını dikte eden mega-ikonik yapılarda görülen kurgunun aksine, bağlam ve program etrafında gelişen anonim bir mimari yaklaşımın sonucunda oluşuyor.

On bin kişilik kapasitesiyle uluslararası turnuvalardan dünyaca ünlü organizasyonlara kadar geniş bir yelpazede pek çok etkinliğe ev sahipliği yapan çok işlevli ana salonun yanında, genç basketbolcuların yetişeceği, her biri beş yüz seyirci kapasiteli üç altyapı salonu bulunuyor. Bir başka binada, A Milli Takımlar, Türkiye Basketbol Federasyonu ile aynı çatı altında yer alıyor; sportif, teknik ve idari personel hazırlık çalışmalarını burada gerçekleştiriyor. Sporcuların maç öncesi ve sonrası ihtiyaçlarına göre düzenlenen binada hem turnuva maçlarının hem de antrenmanların yapıldığı bin seyirci kapasiteli bir saha daha bulunuyor. Kampüste yurt içinden ve yurt dışından profesyonellerin konaklayacağı; yıl boyu devam edecek seminerlerin, konferansların, toplantı ve atölye çalışmalarının yapılacağı bir kamp merkezi yer alıyor. 

BGM yalnız bir spor yapısı değil, aynı zamanda bir basketbol köyü. Sonsuz sayıda senaryosu ve her yaşa uygun alternatifleri ile sporun gündelik hayatın içine sızdığı bir yerleşke. Yapının şehirle kurduğu bağı güçlendirecek şekilde sportif programlar, ticari ve kültürel programlar ile dengeleniyor. Bahsi geçen sportif alanlar, basketbol müzesi, kütüphane, etkinlik avlusu, yeme içme alanı gibi bir dizi sosyal ve kültürel programla destekleniyor. Bu karma yapı, kullanıcıların çeşitlenmesinin ve kullanım rutinlerinin sıklaşmasının önünü açıyor. Basketbolun, sahadan sokağa ve meydanlara doğru genişlediği bir program ve mekan kurgusu ile BGM, her yaştan ve çevreden kullanıcının spora dair farkındalığının ve katılımının artacağı yeni bir zemin sağlıyor.