Tabanlıoğlu Mimarlık tarafından tasarlanan Kontuar Pera; tarihi Passage Petits-Champs’ın giriş katında, açık ateşi mekanın merkezine ve tüm mutfak operasyonunu görünür kılan lineer bir bar hattına yerleştiren kurgusuyla şefin brütalist mutfak anlayışını mekansal bir deneyime çeviriyor.

Yapı ve Bağlam
Kontuar Pera, Beyoğlu’nun Meşrutiyet Caddesi üzerindeki Passage Petits-Champs’ın giriş katında yer alıyor. Pasajın adı, 19. yüzyılda Tepebaşı yönünün “Petit Champs des Morts” (Küçük Mezarlık) olarak anılmasından geliyor; bu isimlendirme bugün de yapının cephesinde okunabilir durumda. Dönemin çoğu Beyoğlu pasajı gibi, Passage Petits-Champs da ticaretin, sanatın ve gündelik sosyal hayatın iç içe geçtiği, sokağı iç mekana bağlayan karma bir kullanım biçimi üzerine kurulmuştu. Yapı, İstanbul’un kozmopolit dönemine ait bu mimari geleneğin bir parçası olarak, kentin kültürel hafızasında yerini koruyor.

Son yıllarda pasaj kültür-sanat hayatına yeniden kazandırıldı; bu süreçte Tabanlıoğlu Mimarlık’ın da ofislerini bu yapıya taşıması, Galerist ve Zivo gibi sanat mekanlarının da yerleşmesiyle birlikte, Passage Petits-Champs, Beyoğlu’nun tarihi dokusu içinde çağdaş bir üretim ve buluşma noktasına dönüştü. Kontuar Pera projesi, bu yeniden canlanma sürecinin bir uzantısı olarak, yapının giriş katında hayat buldu.

İşveren Vizyonu ve Proje Yaklaşımı
Kontuar Pera’nın kurucu ortağı ve şefi Mustafa Otar’ın gastronomik yaklaşımıyla şekillenen vizyon, gastronomiyi yalnızca servis edilen ürün üzerinden değil, üretim ve pişirme süreçlerinin mekansal olarak görünür kılındığı bütüncül bir deneyim olarak ele alma ihtiyacından doğmuştu. Şefin benimsediği brütalist mutfak anlayışı (ürünü, tekniği ve süreci merkeze alan, gösterişten ve fazlalıktan arınmış bir yaklaşım) mekansal kurgunun da ana referans noktasını oluşturdu. Açık ateşte pişirme, dinlendirme ve yeniden pişirme gibi zamana yayılan ve ustalık isteyen tekniklerin mutfağın çalışma biçimini belirlemesi, bu süreçlerin mekan içinde saklanmadan deneyimin bir parçası haline getirilmesini tasarımın temel gerekliliği haline getirdi. Buna paralel olarak, mekanın gece ilerledikçe müzikle birlikte farklı bir sosyal karaktere bürünebilmesi de tasarımın belirleyici unsurlarından biriydi.

İç Mekan Tasarımı
Restoranın kimliğini belirleyen açık ateş, mekanın merkezine, giriş anından itibaren algılanabilecek biçimde yerleştirildi. Bu konumlanış genel organizasyonu doğrudan şekillendirdi; tüm mutfak operasyonunun görünür olduğu yemek ve içki barı mekanın uzun kenarı boyunca, oturma düzeni ise karşı hat boyunca kurgulandı. Böylece üretim süreci, restoran deneyiminin ayrılmaz bir parçası haline geldi. Mekanın gece saatlerinde farklı bir atmosfere dönüşebilmesi amacıyla tüm mobilyalar hareketli tasarlandı, restorana masa düzeninde 44, bar oturumunda 16 olmak üzere toplam 60 kişilik bir kapasite kazandırıldı.

Tasarım sürecinde yapının mimari karakteri, restoranın kimliğinin taşıyıcı unsurlarından biri olarak değerlendirildi. Özgün tuğla duvarlar olduğu gibi bırakıldı, tarihi yüzeylere eklemlenen tüm yeni müdahaleler minimum temas ilkesiyle kurgulandı. Açık ateşin bulunduğu bölümde, özgün tuğla duvarların önüne benzer karakterde ikinci bir tuğla yüzey yerleştirilerek hem yangın güvenliği hem fiziksel koruma sağlandı.

İç mekana hakim üç ana malzeme ahşap, paslanmaz çelik ve epoksi; açık ateş üzerindeki davlumbaz paslanmaz çelik bir kutu içinde gizlendi, aynı malzeme hazırlık tezgahında ve içki barı arkasında sürdürüldü. Paslanmazın endüstriyel etkisini dengelemek amacıyla belirli yüzeylerde ahşap paneller kullanıldı, zemin koyu kırmızı epoksi ile kaplanarak mekanın et restoranı kimliğine referans verildi. Barın karşı duvarında denizlik hizasına kadar uygulanan ahşap lambri paneller ise hem tuğla yüzeyleri korudu hem sıcak bir atmosfer kurdu.

Cepheden başlayarak DJ alanı, içki barı ve yemek hazırlama bölümünü içeren lineer bir bar hattı kurgulandı; odun ateşi fırını ve kuru et dinlendirme dolapları mekana hakim kısa duvarların önüne yerleştirilerek hazırlık ve olgunlaştırma süreçleri görsel bir deneyim unsuruna dönüştürüldü. Pasaj içinde ayrıca on altı kişilik bir özel yemek salonu tasarlandı, burada ana salonun malzeme ve tasarım dili sürdürülürken ahşap panel duvarlar ve paslanmaz çelik bir duvar ünitesiyle mekansal çeşitlilik sağlandı.

Aydınlatmada genel hacim yerine masaların aydınlatılması hedeflendi, minimum müdahaleyle yerleştirilen spot armatürlere karşılık masa ve duvarlarda indirekt aydınlatma tercih edildi. Zamansız bir tasarım anlayışıyla seçilen Thonet sandalyeler, özel tasarım masalar, bar ve depolama üniteleriyle birlikte klasik ve uzun ömürlü bir iç mekan dili oluşturdu; şefin plak koleksiyonu ve DJ seti bar hattının cepheye yakın ucunda konumlandırılarak mekanın akşam saatlerinde dönüşebilir bir karakter kazanması sağlandı.

Kontuar Pera, TA_ ofislerinin de yer aldığı Passage Petits-Champs’ta hayata geçen bu proje ile, pasajın tarihinde önemli bir yer tutan Beyoğlu’nun yeme-içme ve bir araya gelme kültürünün bu yapıda yeniden yeşermesine vesile oldu.